terug naar vorige pagina

Kasten

Opvallend aan India is het kastenstelsel. Dit is een hele strenge ordening van de mensen in verschillende groepen of standen. Hoe lager de groep, hoe minder 'rein' (of 'zuiver') ze zijn. De laagste groepen doen het meest vieze werk. De hoogste groep zijn de brahmanen (priesters), gevolgd door de kshatriya's (krijgers, adel), vaishya's (boeren en kooplieden) en shudra's (bedienden, landarbeiders). Aan de onderkant van de samenleving staan buiten dit standensysteem de kastelozen (ook wel 'paria's' of 'outcastes'). Zelf noemen ze zich dalits (wat 'vertrapten' betekent). Het vieze werk dat ze doen is bijvoorbeeld vuilnis ophalen, lijken verbranden of begraven, straten vegen of leerbewerken. Iedereen vindt hen onrein, en mijdt zoveel mogelijk contact. Daarom wonen ze afgescheiden van andere groepen (zie kaartje) en mogen ze bijvoorbeeld geen gebruik maken van de pompen waar andere groepen hun water halen. Van eenzelfde bord eten of uit eenzelfde glas drinken als een kasteloze, zelfs als dit afgewassen is, vindt mensen uit een hogere groep vreselijk. Ze zijn als de dood om 'besmet' te worden door de kastelozen die daarom ook wel 'onaanraakbaren' genoemd worden. De mensen dus die je niet moet aanraken.

In de loop van eeuwen hebben deze hoofdgroepen zich uitgesplitst in een heel ingewikkeld stelsel van kasten (jati's). India heeft duizenden verschillende kasten. De kaste waarin je geboren wordt, bepaalt je leven voor een groot deel: welk beroep je hebt, welke leefregels je moet opvolgen, hoe en waar je woont en met wie je trouwt. Je kunt tijdens je leven eigenlijk niet ontsnappen aan je kaste. Maar door goed te leven kun je als hindoe wel zorgen dat je in een volgend leven beter terechtkomt. Dat betekent dat je dan in een hogere kaste wordt geboren.

Bij de onafhankelijkheid van India is 'onaanraakbaarheid' volgens de grondwet (artikel 17) verboden. Ook moeten de Indiase provincies (artikel 46) bijzondere maatregelen nemen op het gebied van onderwijs en werkgelegenheid om de positie van onderliggende kasten te verbeteren. Vooral in de steden is er wel iets veranderd, en hebben sommige kastelozen zich kunnen opwerken. Maar de meeste kastelozen zijn nog altijd heel arm en kunnen niet lezen en schrijven.



begin tekst

terug naar vorige pagina

(foto: Paul Wijnen)